Szanowny Panie Ministrze! Dzięki funduszom unijnym (11 mld euro z programu ˝Infrastruktura i środowisko˝)
Szanowny Panie Ministrze! Dzięki funduszom unijnym (11 mld euro z programu ˝Infrastruktura i środowisko˝) w Polsce do 2013 roku ma powstać ponad 600 km autostrad i ok. 2250 km dróg ekspresowych. Rząd ze środków budżetowych powiększy tę kwotę o 30% na przygotowanie inwestycji oraz wymagany prawem unijnym tzw. wkład własny. W ten sposób organ budujący drogi będzie mógł liczyć na skokowy wzrost środków - w poprzednich latach nakłady na inwestycje drogowe były stałe ok. 4 mld zł rocznie, w ubiegłym roku wzrosły do ponad 9 mld zł. Przeszkodą są jednak wadliwe procedury przetargowe i problemy z ochroną środowiska spowalniające proces inwestycyjny. Jedną z przyczyn wolnych prac drogowych jest też odpływ pracowników na Zachód.
Problemy z transportem oraz brak surowców spowodowały znaczącą podwyżkę cen ofert składanych w przetargach, nawet o 100 procent, w związku z czym Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad (GDDKiA) musiała unieważniać przetargi (oferta żadnego z wykonawców nawet nie zbliżała się do kwoty, jaką była w stanie zapłacić). To prowadzi do opóźnień rozpoczęcia inwestycji. W związku z tym GDDKiA otwiera rynek dużych zamówień drogowych na mniejszych wykonawców i dzieli projekty na mniejsze przetargi, tak by mogły w nich startować małe polskie firmy.
Zaczyna jednak również brakować materiałów (głównie kruszywa i asfaltu), zaczęła szwankować logistyka dostarczania materiałów na place budowy. Koleją byłoby taniej. W ubiegłym roku z samego woj. świętokrzyskiego wyjeżdżało tysiąc ciężarówek z materiałami dziennie.
Stowarzyszenie Związku Pracodawców Producentów Kruszyw od lipca sygnalizowało brak koordynacji w przebudowie i odnowie dróg. Twierdzi, iż jeśli w tym roku minimum 20 mln ton kruszyw nie trafi koleją na budowy dróg krajowych, to grozi nam powtórka z ubiegłego roku. Bez tego rządowy program budowy dróg jest niewykonalny.
W ciągu kilku dni może zapaść decyzja w sprawie stwierdzenia naruszenia unijnego prawa przy budowie obwodnic Augustowa i Wasilkowa z wniosku skierowanego do Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości, po fali protestów ekologów, przez Komisję Europejską. Do pozwu o łamanie unijnego prawa Bruksela załączyła wniosek o natychmiastowe wstrzymanie wszelkich robót, gdyż inwestycje już się rozpoczęły.
Brak konsultacji społecznych prowadzi do takich wydarzeń jak konflikt wokół doliny Rospudy, który zdaniem Ministerstwa Transportu jest próbą sił przed rozpoczęciem realizacji innych inwestycji.
Niestety proces przygotowania inwestycji przebiega w Polsce w sposób urzędowy, a zdaniem specjalistów nie umiemy przeprowadzać szerokich społecznych konsultacji.
W konsekwencji inwestor i wykonawcy długie miesiące czekają na wydanie wymaganych zezwoleń, który to problem został przez rząd zidentyfikowany w ubiegłym roku przy analizie słabego wykorzystywania funduszy unijnych. Obecnie zespół powołany w Kancelarii Premiera pracuje nad przygotowaniem nowelizacji kilku ustaw przyśpieszających proces przygotowania tak istotnych dla Polski inwestycji.
W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z następującymi pytaniami:
1. Czy są prowadzone prace mające na celu poprawę sytuacji z transportem i surowcami?
2. Czy Ministerstwo Transportu jest w stanie usprawnić konsultacje społeczne przed rozpoczęciem kolejnych inwestycji celem ustrzeżenia się przed takim konfliktem, jaki powstał wokół doliny Rospudy?
3. Jakie są efekty dotychczasowej pracy zespołu powołanego przy Kancelarii Premiera? Nad nowelizacją jakich ustaw pracuje ten zespół?
Z wyrazami szacunku
Poseł Sandra Lewandowska
Warszawa, dnia 11 kwietnia 2007 r.